Giảm 30% rồi, cổ phiếu có thật sự rẻ?

Một cổ phiếu giảm từ 100 xuống 70. Nhìn vào bảng giá, bạn có thể nghĩ: “Giờ mua rẻ hơn trước 30%”. Nhưng đó mới là giá giảm 30%. Muốn biết cổ phiếu có rẻ hơn hay không, bạn còn phải xem doanh nghiệp đã thay đổi thế nào.

Khi giá giảm mà định giá lại tăng

Giả sử trước đây cổ phiếu có giá 100, lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS) là 10. P/E khi đó bằng 100 ÷ 10 = 10 lần.

Sau một thời gian, giá giảm còn 70. Nhưng nếu EPS cũng giảm từ 10 xuống 5, P/E lúc này là 70 ÷ 5 = 14 lần. Bạn đang trả nhiều hơn cho mỗi đồng lợi nhuận, dù giá cổ phiếu đã thấp hơn.

Ngược lại, nếu giá còn 70 mà EPS vẫn giữ ở mức 10, P/E sẽ là 7 lần. Cùng một mức giảm giá 30%, hai trường hợp cho kết quả định giá rất khác nhau.

Các con số trên là ví dụ giả định để giải thích cách tính, không đại diện cho cổ phiếu cụ thể.

P/E thấp đã đủ để mua chưa?

Chưa. P/E giúp bạn nhìn nhanh mối quan hệ giữa giá và lợi nhuận, nhưng lợi nhuận hiện tại có thể không phản ánh những năm tiếp theo. Một khoản thu bất thường có thể khiến P/E trông thấp; ngược lại, lợi nhuận giảm tạm thời có thể khiến P/E tăng cao.

Trước khi kết luận một cổ phiếu “rẻ”, hãy kiểm tra bốn điều:

1. Lợi nhuận: Doanh thu, biên lợi nhuận và EPS đang thay đổi ra sao? Sự sụt giảm đến từ yếu tố nhất thời hay vấn đề kéo dài trong hoạt động kinh doanh?

2. Nợ vay: Doanh nghiệp có chịu áp lực trả nợ hoặc chi phí lãi vay tăng không? Nếu kết quả kinh doanh tiếp tục yếu, khả năng trả nợ sẽ thế nào?

3. Dòng tiền: Doanh nghiệp có thực sự thu được tiền từ hoạt động kinh doanh không? Lợi nhuận trên báo cáo tăng nhưng dòng tiền liên tục yếu là điều cần tìm hiểu thêm.

4. Động lực phục hồi: Điều gì cụ thể có thể giúp hoạt động kinh doanh cải thiện? Đó là thay đổi đã có dấu hiệu rõ ràng, hay mới chỉ là kỳ vọng?

Trước khi mua thêm, hãy kiểm tra lại lý do mua

Nếu bạn đã nắm giữ cổ phiếu, việc giá giảm thêm không tự động tạo ra cơ hội để bình quân giá. Hãy tự hỏi: Lý do mình mua ban đầu còn đúng không? Thông tin nào sẽ cho thấy mình đã đánh giá sai?

Giá cũ chỉ cho biết cổ phiếu từng được giao dịch ở mức nào. Quyết định hiện tại cần dựa trên tình hình doanh nghiệp và mức giá bạn đang trả hôm nay.

Giá giảm chưa chắc đã rẻ. Kiểm tra doanh nghiệp trước khi mua.

TichCo giúp bạn theo dõi danh mục, nhận cảnh báo sự kiện và giám sát luận điểm đầu tư, để có thêm cơ sở đánh giá khi thông tin thay đổi. Truy cập tichco.vn để trải nghiệm.

Bài viết mang tính giáo dục, không phải khuyến nghị mua bán cổ phiếu.

Bài viết trước

POW vs DCM

Bài viết tiếp theo

40 triệu cổ phiếu EVF giao dịch một phiên